Het stroomverbruik van een warmtepomp ligt gemiddeld tussen 3.000 en 5.000 kWh per jaar, maar jouw specifieke situatie bepaalt waar je echt op uitkomt.
Stroomverbruik van een warmtepomp: wat mag je verwachten?
Het stroomverbruik van een warmtepomp hangt af van zoveel factoren dat gemiddelden eigenlijk weinig zeggen: je huis, je stookgedrag en het type warmtepomp bepalen samen wat er op je jaarrekening komt. Een goed geïsoleerde tussenwoning met een lucht water warmtepomp verbruikt ongeveer 3.500 kWh per jaar, terwijl een slecht geïsoleerde vrijstaande woning makkelijk 6.000 kWh nodig heeft. Het stroomverbruik van een warmtepomp wordt vooral bepaald door de SCOP – het rendement over het hele jaar. Bij een SCOP van 4 lever je met 1 kWh stroom maar liefst 4 kWh warmte, wat betekent dat je vier keer zuiniger stookt dan met elektrische kachels. Maar let op: die mooie SCOP van 4 haal je alleen als alles perfect is afgesteld en je huis goed geïsoleerd is.
Hoeveel kWh verbruikt je warmtepomp per jaar?
Het stroomverbruik van een warmtepomp in kWh bereken je door je warmtevraag te delen door de SCOP van je systeem. Een gemiddeld huishouden met een warmtevraag van 12.000 kWh (ongeveer 1.500 kuub gas) en een warmtepomp met SCOP 4 verbruikt dus 3.000 kWh per jaar. Per maand komt dat neer op 250 kWh in de zomer tot 600 kWh in januari wanneer het vriest. Het dagverbruik schommelt tussen 5 kWh op warme dagen tot 30 kWh wanneer het buiten -10 graden is. Een hybride warmtepomp verbruikt maar 1.500 tot 2.000 kWh omdat de cv-ketel bijspringt op koude dagen. All-electric systemen draaien volledig op stroom en verbruiken dus 3.000 tot 5.000 kWh, maar je gasaansluiting kan wel weg.
Wat kost het stroomverbruik in euro’s?
Het stroomverbruik van een warmtepomp kost je bij de huidige prijzen tussen €900 en €1.500 per jaar aan elektriciteit. Met een verbruik van 3.500 kWh en een stroomprijs van €0,30 per kWh betaal je €1.050 per jaar, oftewel €87,50 per maand. Maar vergeet niet: je gasrekening van €2.000 verdwijnt volledig, dus netto bespaar je €950 per jaar. Bij dynamische energietarieven kun je slim inkopen wanneer stroom goedkoop is – ’s nachts vaak maar €0,15 per kWh. Dan daalt je rekening naar €700 per jaar. Met zonnepanelen wordt het helemaal interessant: overdag stook je gratis op eigen opgewekte stroom, wat je kosten halveert.
Stroomverbruik per type warmtepomp
Verschillende types warmtepompen hebben elk hun eigen verbruikspatroon en efficiency. Het vermogen en de SCOP bepalen samen hoeveel stroom je nodig hebt.
| Type warmtepomp | Gemiddeld verbruik per jaar | SCOP | Vermogen | Kosten per jaar (€0,30/kWh) |
| Lucht-water warmtepomp | 3.500 – 4.500 kWh | 3,5 – 4,5 | 6 – 12 kW | €1.050 – €1.350 |
| Bodemwarmtepomp | 2.800 – 3.800 kWh | 4,5 – 5,5 | 5 – 10 kW | €840 – €1.140 |
| Water-water warmtepomp | 2.500 – 3.500 kWh | 5,0 – 6,0 | 5 – 10 kW | €750 – €1.050 |
| Hybride warmtepomp | 1.500 – 2.500 kWh | 3,0 – 4,0 | 4 – 8 kW | €450 – €750 |
| Ventilatiewarmtepomp | 2.000 – 3.000 kWh | 3,0 – 3,5 | 3 – 6 kW | €600 – €900 |
Een 8kW warmtepomp verbruikt niet constant 8kW – dat is het maximale vermogen. Gemiddeld draait zo’n pomp op 30-40% capaciteit.
Stroomverbruik per woningtype
Het type woning bepaalt voor een groot deel hoeveel stroom je warmtepomp nodig heeft om het comfortabel warm te krijgen.
| Woningtype | Bouwjaar | Warmtevraag | Stroomverbruik warmtepomp | Kosten per jaar |
| Appartement 75m² | Na 2000 | 6.000 kWh | 1.500 – 2.000 kWh | €450 – €600 |
| Tussenwoning 120m² | 1990-2000 | 10.000 kWh | 2.500 – 3.500 kWh | €750 – €1.050 |
| Tussenwoning 120m² | Voor 1980 | 14.000 kWh | 3.500 – 4.500 kWh | €1.050 – €1.350 |
| Hoekwoning 140m² | Na 2000 | 12.000 kWh | 3.000 – 4.000 kWh | €900 – €1.200 |
| Vrijstaand 180m² | Na 2000 | 16.000 kWh | 4.000 – 5.000 kWh | €1.200 – €1.500 |
| Vrijstaand 180m² | Voor 1980 | 24.000 kWh | 6.000 – 8.000 kWh | €1.800 – €2.400 |
Oude huizen verbruiken dus twee tot drie keer meer stroom omdat de warmtevraag veel hoger ligt door slechte isolatie.
Factoren die het verbruik flink beïnvloeden
Het werkelijke stroomverbruik van je warmtepomp wijkt vaak af van de theorie door verschillende boosdoeners. De grootste verbruiker waar niemand het over heeft? De elektrische bijverwarming die aanspringt wanneer je warmtepomp het niet redt. Dit backup-element heeft een rendement van 100% in plaats van 400%, dus elke kWh die daar doorheen gaat kost je vier keer zoveel. Dit gebeurt vooral bij slecht geïsoleerde huizen of wanneer je de thermostaat ’s ochtends ineens vijf graden hoger zet. Je stookgedrag maakt ook verschil – constant een temperatuur aanhouden bespaart 20% vergeleken met steeds aan/uit zetten. De buitentemperatuur is logischerwijs belangrijk: bij -10 graden verbruikt je pomp drie keer meer dan bij +5 graden. Een te grote warmtepomp pendelt constant aan en uit wat het rendement verlaagt, een te kleine draait continue op vol vermogen met bijverwarming aan.
Zo bereken je het verbruik precies
Een concrete berekening maakt duidelijk wat je kunt verwachten aan stroomverbruik. Laten we een tussenwoning uit 1995 als voorbeeld nemen.
Stap 1: Bepaal je warmtevraag
- Gasverbruik: 1.400 m³ per jaar
- Omrekenen: 1.400 × 9,8 kWh = 13.720 kWh warmtevraag
Stap 2: Bepaal de SCOP van je warmtepomp
- Lucht-water warmtepomp: SCOP 3,8 (realistisch voor bestaande woning)
Stap 3: Bereken het stroomverbruik
- Stroomverbruik = 13.720 kWh ÷ 3,8 = 3.611 kWh per jaar
Stap 4: Bereken de kosten
- Jaarkosten: 3.611 kWh × €0,30 = €1.083
- Maandkosten: €1.083 ÷ 12 = €90,25
Stap 5: Vergelijk met je oude situatie
- Oude gaskosten: 1.400 m³ × €1,30 = €1.820
- Besparing: €1.820 – €1.083 = €737 per jaar
Dit is zonder zonnepanelen – met 12 panelen wek je 3.600 kWh op en stook je praktisch gratis.
Tips voor minimaal stroomverbruik
Het stroomverbruik van je warmtepomp kun je flink verlagen met slimme keuzes en aanpassingen. Start met betere isolatie – elke graad die je minder hoeft te verwarmen scheelt 7% stroom. HR+++ glas in plaats van dubbelglas bespaart 15% op je verbruik. Stel de stooklijn correct af zodat de watertemperatuur niet hoger is dan nodig voor de buitentemperatuur. Gebruik nachtverlaging maximaal 2 graden – meer kost teveel energie om weer op te warmen. Plaats een buffervat van 150 liter om pendelen te voorkomen wat 10% kan schelen. Onderhoud je warmtepomp jaarlijks want vuile filters kosten 5-10% extra stroom. Combineer met vloerverwarming zodat je met 35 graden water kunt verwarmen in plaats van 55 graden. Verwarm alleen de ruimtes die je gebruikt met zonesturing.
Energielabels zeggen niet alles
Het energielabel van warmtepompen loopt van A+ tot A+++ maar zegt weinig over jouw situatie. Een A+++ warmtepomp in een slecht geïsoleerd huis presteert slechter dan een A++ model in een passiefhuis. Het label is gebaseerd op ideale omstandigheden met lage temperatuurverwarming en perfecte dimensionering. In de praktijk bepaalt vooral de SCOP-waarde wat je verbruikt – die verschilt per klimaatzone en installatiekwaliteit. Let dus meer op de SCOP dan op het label. Een goede installateur zoals Ventasol berekent de werkelijke SCOP voor jouw specifieke situatie, niet de labwaarde.
Stroomverbruik van een warmtepomp: de realiteit
Het stroomverbruik van een warmtepomp blijft de belangrijkste vraag voor huiseigenaren die willen overstappen, en terecht want het bepaalt of je echt bespaart. Met de juiste warmtepomp, goede isolatie en slim gebruik bespaar je 30-50% op energiekosten ondanks het hogere stroomverbruik.
